woensdag 12 april 2017

MIJN VRIEND CRENSHAW - Katherine Applegate (Querido)

Jackson is echt geen type voor een denkbeeldige vriend. Dat weet hij zeker. Maar in zijn leven duikt er wel regelmatig eentje op: een uit de kluiten gewassen kat die van surfen houdt. Jackson, een jongen van het tobberige soort, probeert de verschijning van de kat te verklaren - en die poging tot verklaren, dat is eigenlijk dit boek. Dat de ouders van Jackson en zijn kleine zusje Robin veel te weinig geld hebben om een normaal leven te leiden heeft daar natuurlijk mee te maken. Jackson en zijn zusje moeten zich mee laten slepen in plotselinge verhuizingen, en ook al proberen hun ouders er de moed in te houden, toch wordt het tijd dat Jackson zijn problemen onder ogen ziet. MIJN VRIEND CRENSHAW is een fantastisch boek. De personages zijn levensecht, de taal is fijn, de schrijfster (die we nog kennen van IK BEN EEN GORILLA) zet humor, ritme en plot meesterlijk in, en Jackson én de wijze Crenshaw zijn niet licht te vergeten. Het boek werd (zoals we van haar gewend zijn) geweldig vertaald door Annelies Jorna - zij maakt Applegate's zinnen ook in het Nederlands bijzonder smul- en citeerbaar.

vrijdag 7 april 2017

ALLE DIEREN DRIJVEN - Gideon Samson & Annemarie van Haeringen (Leopold)

Annemarie van Haeringen maakte een boek over het bijbelverhaal van Noach voor een Duitse uitgeverij. Maar voor haar Nederlandse uitgever schreef Gideon Samson er een heel andere tekst bij. En dat is heel erg fijn, want het boek blinkt nu dubbel uit. De prachtige grondstructuren, het olifantenhuidgrijs,de buffels (en de okapi's!) de dieren die uit een dakraampje van de ark uitkijken naar nieuw land - het is allemaal even prachtig. Gideon Samson schreef een intrigerende tekst, met ritme en humor, verteld vanuit een toekijkende god. De god beziet wat Noach doet met al bijna net zulke onwetende ogen als het voorgelezen kind. Maar het boek eindigt met de prachtige zin: 'Ik begon te stralen'. En dat is wat veel kinderen en hun ouders ook zullen doen als ze dit boek te lezen en te bekijken krijgen.

WE HEBBEN EEN HOED - Jon Klassen (Gottmer)

Alles wat Jon Klassen doet is goed. En het meest geldt het misschien wel voor zijn eigen boeken, die waar hij ook de tekst voor schrijft. WE HEBBEN EEN HOED completeert de hoed-trilogie, die begon met IK WIL EEN HOED en DEZE HOED IS NIET VAN MIJ. En ze zijn alle drie even sterk (wat op zich al een wonder is bij een trilogie). Ze blinken uit in eenvoud van beeld en eenvoud van tekst. Daarbij is de verteltoon zo heerlijk - ook nu weer. In drie episodes word je laconiek deelgenoot gemaakt van twee schildpadjes die een hoed vinden. Maar er is een probleem, want ze zijn  met z'n tweeën en er is maar één hoed. Door het simpele verhaal heen straalt een interessante overweging over wat vriendschap is. Kinderen die het verhaal voorgelezen krijgen, zelfs héél kleine kinderen al, zullen de nuances hiervan meekrijgen. Opnieuw een mirakel van een boek dus.

Dit boek werd vertaald door J.H. Gever.

In deze leestip wil ik ook nog even een onvertaald boek noemen: HOUSE HELD UP BY TREES. Een zorgvuldige natuurvertelling, geschreven door Ted Kooser, over hoe een verlaten huis langzaam door scheuten van bomen omringd wordt en later door de takken van die bomen zelf opgetild wordt. Een kalm en toch ook belangrijk verhaal. Het is prachtig getekend door Klassen. De beelden zijn monumentaal en warm en rustig tegelijkertijd. Een pleidooi voor het kijken. Ik hoop dat dit boek toch ook ooit nog eens vertaald wordt.

STELLA, STER VAN DE ZEE - Gerda Dendooven (Querido)

Genomineerd voor de Woutertje Pieterse Prijs, en inderdaad een heel mooi samenspel van tekst en beeld: STELLA, STER VAN DE ZEE, door Gerda Dendooven. Het verhaal prikt herinneringen aan in zee drijvende kinderen wakker, en dat is geen fijn beeld. Toch is de redding van baby'tje Stella in dit boek gelukkig juist wel met liefde omgeven. Ze groeit op bij ouders die van haar houden, en zoekt uiteindelijk haar eigen pad.
De platen zijn prachtig. Het zachtroze van het baby'tje, het wier en de zeesterren om haar lijfje (op pagina zes), en dan die sterke zwarte hond ernaast: een heel mooi contrast. Ook de andere mensfiguren én de dierfiguren zijn van een kracht die je alleen bij Dendooven kunt zien.

vrijdag 31 maart 2017

EEN MANN - Rindert Kromhout (Leopold)

Hij is onze eigen chroniqueur, Rindert Kromhout, en ik hoop dat hij dat nog lang is. Net zoals ik genoot van zijn trilogie die speelde in de kunstenaarskring rond Virginia Woolf (SOLDATEN HUILEN NIET, APRIL IS DE WREEDSTE MAAND en VERTEL ME WIE WIJ WAREN), zo genoot ik van het eerste boek van dat wat hopelijk een nieuwe trilogie gaat worden: EEN MANN. De hoofdpersoon is dit keer de jonge Klaus Mann, oudste zoon van schrijver Thomas Mann. Zelf is hij ook druk bezig om schrijver te worden, maar de schaduw van die vader ('de tovenaar') is diep en zeer aanwezig. Dat het boek nergens werkelijk zwart wordt komt door de heerlijke omgang tussen de verschillende leden van het gezin Mann. Oudere zus Erika en Klaus zijn twee handen op één buik, en heel mooi is ook de langzaam zichzelf wordende jongere broer Golo (hopelijk krijgt die een eigen boek). Het sterkste is misschien wel dat het zoals altijd fijne lezen dat dit boek teweegbrengt dat we tegelijkertijd óók veel te weten komen van de tijd in Duitsland rond de opkomst van het nationaal-socialisme. Kromhout doet opnieuw iets heel speciaals binnen de Nederlandse jeugdliteratuur (dit doet niemand hem na) en ik zeg het nog een keer: ik hoop dat hij het nog lang zal doen. 

donderdag 2 maart 2017

STUKJES HEMELBLAUW - Sue Durrant (Meis & Maas)

Vanaf het eerste moment leef je mee met Ira en Zac. Ze zijn ouderloos en na veel omzwervingen komen ze in het Skilly-huis terecht. Daar hebben ze het relatief goed. In dagboekvorm vertelt Ira van elf over de andere kinderen uit het huis, over de volwassenen die voor hen zorgen, maar onder al haar verhalen ligt een pijnlijk verlangen. Naar een huis, een écht huis, met mensen die je familie kunnen zijn. Ira is zo'n meisje dat het leed van iedereen om zich heen opvangt en wil leren begrijpen. Je wenst haar en haar onstuimige broertje dan ook alles wat ze wensen. Op een dag mogen ze op vakantie, bij de oudere lerares Martha. Vanaf dat moment verandert hun leven. STUKJES HEMELBLAUW is warm en menselijk. Het heeft oog voor alle personen in het boek, tot en met de strenge directrice. Dit boek is een debuut, en dat maakt het extra bijzonder, want STUKJES HEMELBLAUW is eigenlijk óók meteen al een klassieker.  

Dit boek werd vertaald door Nan Lenders.

donderdag 23 februari 2017

FRITZI EN DE RAZENDE SCHOEN - Catharina Valckx (Gottmer)

Er zijn maar weinig schrijvers en tekenaars die zo goed wegkomen met geinig absurdisme als Catharina Valckx. Ook in haar nieuwste boek, FRITZI EN DE RAZENDE SCHOEN, weer. Fritzi is een dame die op pad gaat en een klein rennend olifantje tegenkomt. Maar ook een slak die twee stoelen bezit (maar geen huis) en een gemene, rennende schoen. Het doet hier en daar een beetje denken aan het vroege werk van Wim Hofman, al is dit een korter en daardoor misschien ook wat toegankelijker verhaal. De tekeningen zijn al even vanzelfsprekend en helder als de tekst. Een fijne nieuwe Valckx, vooral ook met die venijnig-vrolijke laatste bladzijde.